Tuyên Quang: Thượng Lâm - đánh thức “viên ngọc xanh” giữa đại ngàn

Làng Văn hoá Nà Tông.

Sức hút từ “Hạ Long cạn” và những trải nghiệm bản địa

Từ trên cao nhìn xuống, Thượng Lâm hiện lên như một bức tranh sơn thủy giữa đại ngàn Đông Bắc. Quần thể 99 ngọn núi đá vôi trùng điệp bao quanh lòng chảo, soi bóng xuống mặt nước xanh trong của hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình, tạo nên cảnh sắc được ví như “Hạ Long cạn giữa đại ngàn”.

Không chỉ có núi, hồ, thác và hang động, Thượng Lâm còn hấp dẫn bởi một không gian văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Những nếp nhà sàn truyền thống, tiếng đàn tính, làn điệu Then, hát Cọi của người Tày hay nhảy lửa của đồng bào Dao tạo nên nét riêng khó trộn lẫn của vùng đất này. Du khách có thể nghỉ lại trong những ngôi nhà sàn, thưởng thức ẩm thực địa phương, trải nghiệm dệt thổ cẩm, giã bánh dày và hòa mình vào đời sống văn hóa bản địa.

Điểm nhấn đầu tiên của hành trình khám phá Thượng Lâm là danh thắng 99 ngọn núi. Theo truyền thuyết được người dân lưu truyền, xưa kia một đàn phượng hoàng bay về vùng đất này, mỗi con chọn một ngọn núi để làm tổ. Chỉ có 99 ngọn núi đủ chỗ cho 99 con phượng hoàng, còn một con phải bay đi. Từ đó, hình ảnh 99 ngọn núi với những thế đứng khác nhau bao quanh lòng chảo Thượng Lâm trở thành một phần ký ức và văn hóa của vùng đất.

Trên hành trình ấy, Cọc Vài Phạ cũng là điểm đến không thể bỏ qua. Địa danh nổi tiếng này gắn với truyền thuyết về chàng Tài Ngào đắp đập ngăn nước cho dân bản, đồng thời gây ấn tượng bởi những dãy núi đá vôi có hình khối đặc trưng, tạo nên một không gian sơn thủy hữu tình giữa đại ngàn.

Vẻ đẹp hoang sơ của Cọc Vài giữa đại ngàn.

Nếu Cọc Vài Phạ gây ấn tượng bởi cảnh sắc lòng hồ thì thác Khuổi Nhi lại cuốn hút bằng vẻ đẹp nguyên sơ. Dòng thác dài khoảng 3 km, trải qua nhiều tầng, len giữa những cánh rừng cổ thụ, thảm thực vật phong phú và những vực nước trong xanh. Từ xa, dòng nước trắng xóa đổ xuống giữa núi rừng tạo nên một khung cảnh vừa hùng vĩ vừa thơ mộng.

Cùng với Khuổi Nhi, thác Nặm Me, hang Khuổi Pín, động Song Long, Hang Người Việt cổ, đồi cọ… tạo thành hệ thống điểm đến đa dạng, phù hợp với nhiều loại hình như du lịch sinh thái, trekking, khám phá hang động và trải nghiệm thiên nhiên. Thượng Lâm cũng có các điểm du lịch tâm linh như chùa Phúc Lâm, đền Nà Thếm, góp phần làm phong phú hành trình khám phá của du khách.

Đặc biệt, trải nghiệm ở Thượng Lâm không dừng lại ở việc ngắm cảnh. Một hành trình 2 ngày 1 đêm đang được triển khai với chủ đề “Khám phá Thượng Lâm – Trải nghiệm thiên nhiên và văn hóa”. Du khách có thể đi thuyền trên hồ, khám phá Cọc Vài Phạ, hang Khuổi Pín, thác Nặm Me, thác Khuổi Nhi; thưởng thức ẩm thực rồi nghỉ tại homestay, giao lưu văn nghệ dân tộc. Ngày tiếp theo là trải nghiệm tại làng văn hóa Nà Tông, dệt thổ cẩm, giã bánh dày, trekking, ngắm cánh đồng và mua sắm đặc sản địa phương.

Đây chính là hướng đi mà địa phương đang theo đuổi: lấy cảnh quan làm nền tảng, văn hóa làm chiều sâu và trải nghiệm làm yếu tố níu chân du khách.

Ông Nguyễn Văn Hòa, Bí thư Đảng ủy xã Thượng Lâm, cho biết địa phương xác định phát triển du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn văn hóa truyền thống là hướng đi bền vững. Cùng với khuyến khích người dân gìn giữ bản sắc dân tộc Tày, xã chú trọng phát triển homestay, nâng cao chất lượng dịch vụ để du khách vừa được ngắm cảnh, vừa được trải nghiệm đời sống văn hóa bản địa.

Chương trình giao lưu văn hoá.

Hiện các điểm du lịch cộng đồng tại các thôn Nà Tông, Nà Đông và Nà Vàng tiếp tục được đầu tư, phát triển. Toàn xã có 31 cơ sở homestay đang hoạt động và 10 thuyền du lịch đủ điều kiện phục vụ khách tham quan. Người dân ngày càng tham gia sâu hơn vào chuỗi dịch vụ, từ lưu trú, ăn uống, biểu diễn văn nghệ truyền thống đến hướng dẫn trải nghiệm và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp, OCOP.

Từ tiềm năng thành sinh kế bền vững

Những chuyển động trong phát triển du lịch đang mang lại những kết quả bước đầu rõ nét. Trong 6 tháng đầu năm 2026, Thượng Lâm đón khoảng 22.000 lượt khách, doanh thu đạt khoảng 19,8 tỷ đồng. Du lịch từng bước tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân, đồng thời thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm OCOP, nông sản và các sản phẩm truyền thống, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương.

Để tạo nền tảng cho sự phát triển, Đảng ủy, HĐND, UBND xã xác định du lịch là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, mũi nhọn, là động lực khai thác hiệu quả tài nguyên thiên nhiên và bản sắc văn hóa các dân tộc. Địa phương đã ban hành các nghị quyết, kế hoạch nhằm từng bước đưa du lịch trở thành ngành kinh tế quan trọng của xã.

Tuy nhiên, hành trình biến tiềm năng thành một ngành kinh tế bền vững vẫn còn không ít thách thức. Hạ tầng du lịch chưa đồng bộ; một số tuyến đường đến điểm du lịch còn nhỏ, hẹp, xuống cấp; thiếu bãi đỗ xe, nhà vệ sinh công cộng, điểm dừng chân và hệ thống biển chỉ dẫn. Hạ tầng viễn thông tại một số khu vực còn hạn chế.

Du khách thăm quan hang động ở Thượng Lâm.

Bên cạnh đó, nguồn lực đầu tư còn hạn chế, chưa có nhiều dự án quy mô lớn để tạo ra những sản phẩm du lịch đặc trưng, có sức cạnh tranh. Sản phẩm hiện nay vẫn chủ yếu dựa vào tài nguyên sẵn có, trong khi các sản phẩm trải nghiệm chưa thật sự phong phú; thời gian lưu trú và mức chi tiêu của du khách còn thấp. Nhân lực làm du lịch cộng đồng phần lớn là người dân địa phương, còn thiếu kỹ năng quản trị, ngoại ngữ, kỹ năng số, marketing và nghiệp vụ phục vụ khách.

Đáng chú ý, khách quốc tế và khách lưu trú dài ngày vẫn còn ít. Việc liên kết với các doanh nghiệp lữ hành chưa thường xuyên, số lượng tour, tuyến khai thác chưa nhiều. Trong khi đó, yêu cầu bảo tồn tài nguyên, chỉnh trang cảnh quan, vệ sinh môi trường và bảo đảm an toàn cho du khách ngày càng đặt ra cấp thiết.

Từ thực tế đó, Thượng Lâm xác định phát triển du lịch không thể chỉ dựa vào vẻ đẹp vốn có của thiên nhiên mà phải tạo dựng được hệ sinh thái dịch vụ đủ sức giữ chân du khách. Địa phương định hướng phát triển các tuyến trekking, khám phá hang động, trải nghiệm văn hóa dân tộc; gắn sản phẩm OCOP với du lịch, từng bước mở rộng thị trường, thu hút khách quốc tế và đẩy mạnh chuyển đổi số trong quảng bá.

Địa phương cũng hướng tới thu hút doanh nghiệp đầu tư vào các khu dịch vụ, nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí; phát triển kinh tế ban đêm, kéo dài thời gian lưu trú và nâng mức chi tiêu của du khách. Đây được xem là những giải pháp quan trọng để chuyển từ mô hình tham quan đơn thuần sang du lịch trải nghiệm có giá trị gia tăng cao.

Cùng với đó, Thượng Lâm đề xuất tỉnh quan tâm đầu tư hạ tầng giao thông đến các khu, điểm du lịch; bố trí nguồn lực bảo tồn, tôn tạo di tích, danh lam thắng cảnh. Địa phương cũng cần được hỗ trợ khảo sát, xây dựng sản phẩm trekking, khám phá hang động, du lịch cộng đồng, trải nghiệm văn hóa; đào tạo nghiệp vụ, quản trị homestay, kỹ năng số, chuyển đổi số và ngoại ngữ cho người làm du lịch.

Đẩy mạnh số hóa điểm đến, xây dựng bản đồ số, video quảng bá và bộ nhận diện thương hiệu du lịch Thượng Lâm cũng được xác định là những bước đi cần thiết. Song song với đó là tăng cường kết nối doanh nghiệp lữ hành để hình thành các tour, tuyến thường xuyên, xúc tiến đầu tư và quảng bá hình ảnh địa phương trên các kênh truyền thông.

Giữa đại ngàn Đông Bắc, Thượng Lâm đang có trong tay những tài sản mà không phải nơi nào cũng có: 99 ngọn núi huyền thoại, lòng hồ mênh mông, những dòng thác nguyên sơ, hang động kỳ bí và một không gian văn hóa Tày, Dao giàu bản sắc. Khi những giá trị ấy được bảo tồn song hành với đầu tư hạ tầng, nâng chất dịch vụ và xây dựng sản phẩm chuyên nghiệp, “viên ngọc xanh” Thượng Lâm sẽ có thêm cơ hội tỏa sáng, trở thành điểm đến du lịch sinh thái, cộng đồng và trải nghiệm đặc sắc của Tuyên Quang.

Hội Cựu CAND tỉnh Tuyên Quang trao tiền hỗ trợ xóa nhà tạm cho hội viên Ngày 27/5/2026, được sự ủy quyền của Trung ương Hội Cựu Công an nhân dân (CAND) Việt Nam, Đại tá Nguyễn Đức Niên - Ủy viên Ban Chấp hành Hội Cựu CAND Việt Nam, Phó Chủ tịch Hội Cựu CAND tỉnh Tuyên Quang đã đến trao kinh phí hỗ trợ sửa chữa, xây dựng nhà ở cho 2 hội viên có hoàn cảnh khó khăn tại xã Tùng Vài. Cùng tham gia có đại diện cấp ủy, chính quyền địa phương và Công an xã.

Hội Cựu CAND tỉnh Tuyên Quang tổ chức Đại hội đại biểu lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031 Ngày 16/6/2026, Hội Cựu Công an nhân dân (CAND) tỉnh Tuyên Quang tổ chức Đại hội đại biểu Hội Cựu CAND tỉnh Tuyên Quang lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031. Đồng chí Phan Huy Ngọc, Phó Bí thư Tỉnh uỷ, Chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh dự và chỉ đạo.

Hội Cựu CAND tỉnh Tuyên Quang tổ chức Lễ trao thẻ hội viên Ngày 26/6/2026, Hội Cựu Công an nhân dân (CAND) tỉnh Tuyên Quang tổ chức Lễ trao thẻ hội viên Hội Cựu CAND Việt Nam cho các hội viên là nguyên lãnh đạo các Cục nghiệp vụ Bộ Công an, nguyên lãnh đạo Công an tỉnh và các đồng chí lãnh đạo sở, ngành thuộc diện được Chủ tịch Hội Cựu CAND Việt Nam cấp thẻ theo quy định. Dự buổi lễ có các đồng chí trong Ban Thường vụ, Ban Chấp hành Hội Cựu CAND tỉnh cùng các hội viên được nhận thẻ.