Sự kiện quy tụ nhiều học giả, chuyên gia đầu ngành trong và ngoài nước về kiến trúc, phát triển đô thị và văn hoá, nhằm chia sẻ, đề xuất các giải pháp cải tạo cầu khẩn cấp, từ ngắn hạn đến trung hạn cũng như đưa ra các kịch bản sử dụng cầu trong tương lai.
Theo ông Dương Đức Tuấn – Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội, cầu Long Biên có tuổi đời hơn 120 năm. Cây cầu có vị trí, vai trò quan trọng trong hệ thống các cầu vượt sông Hồng, thực hiện vận chuyển hành khách, hàng hoá từ trung tâm Hà Nội tới các tỉnh phía Bắc. Trong quá trình khai thác, cầu đã xuống cấp và việc trùng tu, cải tạo nhận được sự quan tâm lớn từ các cấp, nhân dân và các chuyên gia quốc tế.
Ông Dương Đức Tuấn nhấn mạnh, hội thảo quốc tế “Nghiên cứu cải tạo và phát huy giá trị lịch sử văn hoá cầu Long Biên” là cơ hội để TP Hà Nội và các cơ quan của Pháp trao đổi kinh nghiệm, tiến tới hoàn thiện các phương án cải tạo trên cơ sở phát huy điểm nhấn văn hoá – lịch sử của cây cầu.
Về phần mình, Đại sứ Pháp tại Việt Nam Olivier Brochet cho hay, cầu Long Biên là hiện thân của một thành phố phát triển đang không ngừng vươn lên. Cây cầu như một phần huyết mạch của người dân Thủ đô, kết nối quá khứ và hiện tại, biểu tượng của hợp tác Pháp - Việt.
“Đại sứ quán Pháp luôn sẵn sàng đồng hành cùng Hà Nội trong việc cải tạo tổng thể cây cầu để đảm bảo an toàn di chuyển, đề xuất những phương án tối ưu, phù hợp với quy hoạch sắp tới của thành phố”, Đại sứ Olivier Brochet khẳng định.
Tại hội thảo, các chuyên gia đã đề xuất nhiều giải pháp tôn tạo cầu theo từng giai đoạn, từ khẩn cấp, ngắn hạn, trung hạn cho tới dài hạn. Theo đó, việc cấp thiết nhất sau quá trình nghiên cứu quan trắc và biến đổi thuỷ văn sông Hồng là sửa chữa, thay thế các cấu kiện kim loại xuống cấp, đồng thời gia cố trụ cầu và chống xói lở lòng sông.
Các kịch bản sử dụng cầu tương lai được đề xuất hướng tới phục hồi một phần thiết kế nguyên gốc khánh thành năm 1902, giữ lại những nhịp cầu tái thiết năm 1972 và duy trì đường sắt giữa cầu phục vụ tàu du lịch tải trọng nhẹ.
Ngoài ra, các chuyên gia cũng chia sẻ về kinh nghiệm xây dựng và bảo tồn, phát huy giá trị một số cây cầu thép có giá trị di sản tại Pháp, nêu ý tưởng phát triển tuyến đường sắt qua cầu Long Biên vào khu vực trung tâm thành phố Hà Nội hay đề xuất sử dụng, khai thác các ô vòm đá của cầu Long Biên.
Trước đó, hồi tháng 12/2023, nhân kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Pháp - Việt Nam, đại sứ quán Pháp đã công bố một khoản tài trợ không hoàn lại trị giá 700.000 USD thông qua Quỹ FASEP của Bộ Kinh tế và Tài chính Pháp, nhằm đưa ra giải pháp đảm bảo an toàn về kết cấu và các phương án sử dụng khác của cầu Long Biên trong tương lai, cũng như đảm bảo an toàn với người và phương tiện sử dụng công trình, gồm cả đường sắt, xe hai bánh, người đi bộ.
Cầu Long Biên có tên cũ là cầu Paul Doumer, được xây dựng năm 1898 và hoàn thành năm 1902. Đây là cây cầu dàn thép do Pháp thiết kế, dài 1.691m gồm 19 nhịp, là cầu lớn nhất Đông Dương tại thời điểm khánh thành. Sau hơn 120 năm khai thác, sử dụng và trải qua hai cuộc chiến tranh, cầu Long Biên đã được nhiều lần sửa chữa nhưng không tránh được tình trạng xuống cấp theo thời gian. Hiện tại, ngoài phương tiện đường sắt, cầu Long Biên chỉ cho phép xe máy, xe đạp lưu thông.
