Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về Hội và Quỹ xã hội, Quỹ từ thiện trong bối cảnh mới

Ông Nguyễn Tiến Đạo - Phó Vụ trưởng Vụ Tổ chức phi chính phủ phát biểu tại lớp tập huấn.

Lớp tập huấn có sự tham dự của đại diện lãnh đạo, công chức, viên chức đến từ một số đơn vị thuộc và trực thuộc Bộ Nội vụ; đại diện lãnh đạo và chuyên viên phụ trách lĩnh vực Hội, quỹ của các bộ, ngành, Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố, cùng các Hội do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ ở Trung ương.

Phát biểu khai mạc lớp tập huấn, đồng chí Thang Thị Hạnh - Vụ trưởng Vụ Tổ chức phi chính phủ (Bộ Nội vụ) khẳng định, dưới sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và sự quản lý của các cơ quan chức năng, hệ thống hội, quỹ xã hội, quỹ từ thiện tại Việt Nam tiếp tục phát triển đa dạng về cả quy mô lẫn lĩnh vực hoạt động. Tính đến ngày 31/12/2025, toàn quốc có 22.417 hội (bao gồm 3.403 hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ) với tổng số trên 74,7 triệu hội viên; cùng với đó là 837 quỹ (giảm 2.244 quỹ so với năm 2024).

Phần lớn các tổ chức đã chấp hành nghiêm túc quy định pháp luật và điều lệ; phát huy tốt vai trò tập hợp, đoàn kết, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của hội viên. Đồng thời, khối hội và quỹ đã tích cực tham gia đóng góp vào việc xây dựng chính sách, cung ứng dịch vụ công, triển khai các hoạt động nhân đạo, khắc phục hậu quả thiên tai, đối ngoại nhân dân và chăm sóc sức khỏe cộng đồng, góp phần thiết thực vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội chung của đất nước.

Đi đôi với sự phát triển đó, công tác quản lý nhà nước thời gian qua đã ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật từng bước được hoàn thiện, giúp hoạt động của các hội, quỹ ngày càng đi vào nền nếp. Các hội đã chủ động xây dựng, thực hiện nghiêm túc quy chế hoạt động, quy tắc đạo đức và tăng cường quản lý tài chính, tài sản, cũng như quản lý các tổ chức trực thuộc. Việc duy trì kỳ họp Ban Chấp hành, Ban Thường vụ theo Điều lệ; việc thành lập và quản lý các pháp nhân thuộc hội; hay các hoạt động đối ngoại, tổ chức hội nghị, hội thảo quốc tế đều được thực hiện bài bản.

Các đại biểu tham gia lớp tập huấn - Ảnh: Nguyễn Thìn.

Mặc dù đạt được nhiều kết quả ổn định, song lãnh đạo Vụ Tổ chức phi chính phủ cũng thẳng thắn chỉ rõ, công tác quản lý lĩnh vực này đang đứng trước nhiều yêu cầu mới. Sự tác động từ việc sáp nhập địa giới hành chính và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã ảnh hưởng không nhỏ đến mô hình tổ chức của các dòng hội, quỹ. Thực tiễn này đòi hỏi công tác quản lý nhà nước phải tiếp tục đổi mới mạnh mẽ theo hướng công khai, minh bạch, tương thích với mô hình tổ chức bộ máy mới, từ đó phát huy tối đa vai trò của các tổ chức xã hội trong quản trị quốc gia.

Hiện nay, Ban Tổ chức Trung ương đang chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành yêu cầu rà soát, đánh giá toàn diện công tác quản lý nhà nước về hội, quỹ để kịp thời đề xuất các giải pháp khắc phục hạn chế, nâng cao hiệu quả hoạt động trong giai đoạn mới. Đặc biệt, một trong những nội dung trọng tâm hiện nay là triển khai chủ trương chuyển các hội do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ về trực thuộc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Quá trình thực thi này đang phát sinh nhiều vấn đề cần thống nhất, nhất là yêu cầu phân định rõ ràng giữa chức năng quản lý nhà nước với vai trò hướng dẫn, điều phối của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam theo tinh thần Kết luận số 230 của Bộ Chính trị.

Để giải quyết các yêu cầu mang tính thời sự đó, trong thời gian hai ngày, các học viên đã được quán triệt và tiếp cận nhiều chuyên đề chuyên sâu, mang tính định hướng cao từ các chuyên gia của Bộ Nội vụ. Nội dung tập trung vào việc đánh giá tình hình tổ chức, hoạt động và phổ biến các văn bản quy phạm pháp luật mới như: Nghị định số 03/2026/NĐ-CP về tổ chức, hoạt động của quỹ xã hội, quỹ từ thiện; dự thảo sửa đổi Nghị định số 126/2024/NĐ-CP về quản lý hội; quy định về phòng, chống tham nhũng, rửa tiền và tài trợ khủng bố; và Nghị định số 313/2025/NĐ-CP về quản lý, sử dụng viện trợ không hoàn lại thuộc hỗ trợ phát triển chính thức của nước ngoài dành cho Việt Nam.

Bên cạnh đó, lớp tập huấn cũng dành thời gian hướng dẫn cập nhật Cơ sở dữ liệu về hội, quỹ, tổ chức phi chính phủ nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số. Trên cơ sở khảo sát thực tế về những khó khăn, vướng mắc của các hội trong tiến trình chuyển đổi số, Bộ Nội vụ đã xây dựng Đề án triển khai từng bước nhằm hướng dẫn, hỗ trợ các tổ chức tối ưu hóa quy trình hoạt động sau tập huấn. Đồng thời, Ban Tổ chức cũng tập trung hướng dẫn, tháo gỡ những bất cập trong công tác lập dự toán ngân sách Nhà nước năm 2025 vốn được đánh giá là chưa sát thực tế.

Tại lớp tập huấn, các học viên cũng đã thảo luận sôi nổi, đóng góp nhiều ý kiến thiết thực liên quan đến chế độ thực hiện trợ cấp hàng tháng đối với Chủ tịch, Phó Chủ tịch Hội cơ sở kiêm nhiệm đương chức; quy trình và thẩm quyền ra quyết định đối với những Hội địa phương trong cựu Công an nhân dân được công nhận do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ; cũng như các bài học kinh nghiệm trong việc thực hiện nguyên tắc "tự quản lý, tự nguyện, tự lo kinh phí và tự chịu trách nhiệm". Đối với các tổ chức hội đang thực hiện thu gọn đầu mối và sáp nhập, các chuyên gia đã hướng dẫn kỹ lưỡng chế độ thanh lý tài sản, kết thúc hoạt động kinh phí và khóa sổ theo đúng quy định.

Chia sẻ thêm tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Tiến Đạo - Phó Vụ trưởng Vụ Tổ chức phi chính phủ cho biết, song song với công tác xây dựng thể chế, Bộ Nội vụ sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan để giải quyết nhanh chóng, đúng quy định các thủ tục hành chính, tăng cường kiểm tra việc chấp hành pháp luật và điều lệ, đồng thời kịp thời khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích tiêu biểu.

Khép lại chương trình, các học viên đã có buổi đi thực tế trải nghiệm về kết quả thực hiện mô hình chính quyền cơ sở hai cấp tại ngay chính phường Sa Pa. Mặc dù thời gian có hạn với lượng kiến thức cập nhật lớn, lớp tập huấn đã mang lại nhiều bài học nghiệp vụ thiết thực, giúp các bộ, ngành và địa phương thống nhất cách vận dụng pháp luật, tăng cường phối hợp chặt chẽ để nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước về hội, quỹ trong giai đoạn mới.

Đề nghị Hội Cựu CAND Việt Nam sớm được quyết định là một Tổ chức được Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ Tại buổi gặp mặt ngày 16/8/2025 của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm với cán bộ công an cấp cao, đồng chí Thượng tướng Lê Quý Vương, Chủ tịch Hội Cựu Công an nhân dân (CAND) Việt Nam đã thay mặt cựu CAND cả nước phát biểu. Tạp chí điện tử Cựu Công an Việt Nam xin giới thiệu toàn văn bài phát biểu của đồng chí Chủ tịch Hội.

Ban Thường vụ Hội Cựu CAND Việt Nam: Khẳng định vị thế tổ chức do Đảng và Nhà nước giao nhiệm vụ Sáng ngày 30/3/2026, tại Hà Nội, Hội Cựu Công an nhân dân (CAND) Việt Nam đã tổ chức Hội nghị Ban Thường vụ lần thứ IV dưới sự chủ trì của Thượng tướng Lê Quý Vương, Chủ tịch Hội. Hội nghị tập trung thảo luận, thống nhất các nội dung chiến lược nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và cụ thể hóa vai trò của Hội trong giai đoạn mới.

Chuyển giao 18 hội do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ về Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội Sáng 30.3, UBND thành phố Hà Nội và Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố tổ chức hội nghị chuyển giao, tiếp nhận các hội do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ, phạm vi thành phố về trực thuộc Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội.