Đồng chí Cấn Đình Tài, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước chủ trì buổi họp báo. Đồng chủ trì buổi họp báo có Thượng tướng Lê Văn Tuyến, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an; đồng chí Đặng Hoàng Giang, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao và đồng chí Lê Tiến, Phó Chánh án TAND tối cao.
Thông tin tại buổi họp báo, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước Cấn Đình Tài nhấn mạnh, đặc xá là một chế định pháp lý quan trọng được quy định trong Hiến pháp và Luật Đặc xá năm 2018. Qua nhiều năm triển khai thực hiện, công tác đặc xá đã khẳng định đây là một chủ trương lớn, nhất quán của Đảng và Nhà nước, thể hiện rõ chính sách khoan hồng, nhân đạo, góp phần củng cố niềm tin của xã hội đối với tính nghiêm minh và công bằng của pháp luật; đồng thời khẳng định rõ cam kết của Việt Nam trong việc bảo đảm quyền con người, quyền công dân một cách công bằng, bình đẳng.
Thực tiễn những năm qua cho thấy, các đợt đặc xá được triển khai chặt chẽ, đúng quy định, đạt hiệu quả tích cực trên nhiều phương diện cả về chính trị, pháp lý, xã hội và đối ngoại. Đặc biệt, trong năm 2025, hơn 22.000 phạm nhân được đặc xá tha tù trước thời hạn, nhưng vẫn bảo đảm vững chắc an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội; đa số người được đặc xá đã nhanh chóng ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng, được nhân dân đồng tình và dư luận quốc tế ghi nhận.
Năm 2026 là năm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đánh dấu bước chuyển tiếp sang một giai đoạn phát triển mới của đất nước, gắn với nhiều sự kiện chính trị có tầm vóc chiến lược: Thành công của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, cùng với đó là kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Trong bối cảnh đó, theo đề nghị của Chính phủ, ngày 7/4/2026, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký Quyết định số 457 về đặc xá năm 2026. Quyết định này không chỉ có giá trị pháp lý trực tiếp, mà còn mang ý nghĩa chính trị và xã hội sâu sắc, thể hiện sự kế thừa, phát triển chính sách đặc xá phù hợp với yêu cầu của giai đoạn mới.
Quyết định đặc xá năm 2026 tiếp tục khẳng định rõ quan điểm nhất quán: Bảo đảm sự kết hợp chặt chẽ giữa tính nghiêm minh của pháp luật với chính sách khoan hồng, có điều kiện; việc xem xét đặc xá được thực hiện thận trọng, đúng đối tượng, gắn với yêu cầu giữ vững kỷ cương, trật tự, an toàn xã hội.
Việc ban hành Quyết định đặc xá ngay trong ngày làm việc đầu tiên của Chủ tịch nước nhiệm kỳ 2026 - 2031 đã thể hiện nhất quán quan điểm của Đảng và Nhà nước: Kiên định nguyên tắc thượng tôn pháp luật, giữ vững kỷ cương, phép nước, đồng thời thực hiện chính sách nhân đạo một cách có trách nhiệm, gắn chặt với yêu cầu quản lý xã hội; bảo đảm sự cân bằng giữa tính nghiêm minh của pháp luật với tính nhân văn trong hoạch định và thực thi chính sách, hướng tới ổn định xã hội và phát triển bên vững của đất nước.
Theo Quyết định về đặc xá năm 2026 của Chủ tịch nước, thực hiện đặc xá tha tù trước thời hạn cho người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân nhân dịp 51 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/2026), chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
Thời gian đã chấp hành án phạt tù để xét đặc xá tính đến ngày 31/5/2026.
Đối tượng đặc xá bao gồm: Người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn, người bị kết án tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn, người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.
Điều kiện được đề nghị đặc xá là người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn, người bị kết án tù chung thân đã được giảm xuống từ có thời hạn được đề nghị đặc xá phải có nhiều tiến bộ, có ý thức cải tạo tốt và được xếp loại chấp hành án phạt tù khá hoặc tốt theo quy định của pháp luật về thi hành án hình sự…
Đáng chú ý, quyết định về đặc xá năm 2025 quy định “Đặc xá trong trường hợp đặc biệt”. Theo đó, Chính phủ chủ trì, phối hợp với Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao và các cơ quan, tổ chức có liên quan lập hồ sơ của người được đề nghị đặc xá trong trường hợp đặc biệt theo Điều 22, Điều 23 của Luật Đặc xá để trình Chủ tịch nước xem xét, quyết định.
Quyết định này có hiệu lực từ ngày 7/4/2026.
Trả lời báo chí tại buổi họp báo, Thứ trưởng Bộ Công an Lê Văn Tuyến cho biết, ngày 17/8/2023, Thủ tướng Chính phủ ký quyết định số 22 về tín dụng đối với người chấp hành xong án phạt tù.
Tính đến tháng 4/2026, đã có gần 15.000 người được đặc xá và người chấp hành xong án phạt tù đã được vay số vốn gần 1.300 tỷ đồng để đầu tư sản xuất kinh doanh và làm ăn phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống.
Thứ trưởng Lê Văn Tuyến đánh giá, đây là chính sách rất nhân văn, góp phần quan trọng cho những người lầm lỗi tái hòa nhập cộng đồng, có nguồn vốn hỗ trợ để ổn định cuộc sống và gia đình.
“Bộ Công an cũng đang chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu, sửa đổi bổ sung theo hướng tạo điều kiện thuận lợi hơn và nâng mức cho vay tín dụng để người chấp hành xong án phạt tù tái hòa nhập cộng đồng, có điều kiện để vay nguồn vốn để lao động sản xuất, có công ăn việc làm ổn định”, Thứ trưởng Bộ Công an Lê Văn Tuyến cho biết.
