Chuyển đổi số, ứng dụng AI giải áp lực từ tăng trưởng nhanh cho du lịch

Giải pháp cho du lịch phát triển nhanh và bền vững

Năm 2025, du lịch Việt Nam đã có mức tăng trưởng cao hơn thời điểm trước đại dịch COVID – 19 khi đón khoảng 21,2 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ khoảng 137 triệu lượt khách nội địa; tổng thu từ du lịch đạt khoảng 1 triệu tỷ đồng. Số liệu mới nhất của Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam cũng cho thấy, trong 3 tháng đầu năm 2026, tổng lượng khách du lịch quốc tế đến Việt Nam 3 tháng đầu năm 2026 đạt gần 6,8 triệu lượt, tăng 12,4% so với cùng kỳ năm 2025. Tổng lượng khách du lịch nội địa đạt 37 triệu lượt. Tổng thu từ khách du lịch 3 tháng đầu năm 2026 ước khoảng 267 nghìn tỷ đồng.

Kết quả trên cho thấy sức phục hồi tích cực của ngành, đồng thời cũng đặt ra yêu cầu mới cho du lịch Việt Nam. Nếu muốn phát triển nhanh hơn, bền vững hơn và cạnh tranh tốt hơn, du lịch Việt Nam phải chuyển mạnh từ mô hình tăng trưởng theo chiều rộng sang mô hình phát triển dựa nhiều hơn vào công nghệ, dữ liệu, đổi mới sáng tạo và quản trị thông minh… Đây là nhận định chung của nhiều nhà quản lý, chuyên gia tại toạ đàm “Du lịch Việt Nam – Thúc đẩy chuyển đổi số, ứng dụng AI để phát triển nhanh và bền vững”. Toạ đàm do Hiệp hội Du lịch Việt Nam tổ chức vào ngày 9/4, trong khuôn khổ Hội chợ Du lịch Quốc tế Việt Nam – VITM Hà Nội 2026.

Theo Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Việt Nam Vũ Thế Bình, hiện nay, chuyển đổi số không còn là một lựa chọn mang tính khuyến khích, mà đã trở thành yêu cầu thực tiễn đối với cơ quan quản lý nhà nước, hiệp hội nghề nghiệp, địa phương, điểm đến và từng doanh nghiệp du lịch. Sự phát triển đột phá của AI, công nghệ đang làm thay đổi sâu sắc cách khách du lịch tìm kiếm thông tin, lựa chọn điểm đến, đặt dịch vụ, trải nghiệm hành trình và chia sẻ cảm nhận sau chuyến đi.

Đối với ngành du lịch, AI mở ra nhiều khả năng mới: Phân tích xu hướng thị trường, cá nhân hóa sản phẩm, tối ưu hoạt động xúc tiến quảng bá, nâng cao chất lượng phục vụ, hỗ trợ quản trị doanh thu, dự báo dòng khách, điều tiết tải lượng tại điểm đến, tăng cường chăm sóc khách hàng và từng bước hình thành hệ sinh thái du lịch thông minh.

Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Phạm Văn Thuỷ cũng cho rằng, việc thúc đẩy ứng dụng công nghệ, AI trong du lịch góp phần triển khai hiệu quả Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. AI giúp cá nhân hóa trải nghiệm của du khách.

Thông qua phân tích dữ liệu lớn từ các hệ thống của AI, chúng ta có thể hiểu được sở thích, hành vi của khách để đưa ra gợi ý phù hợp về điểm đến, dịch vụ, về hành trình. Điều này không chỉ nâng cao hiệu quả và sự hài lòng mà còn gia tăng chi tiêu và thời gian lưu trú của du khách.

AI còn hỗ trợ nâng cao hiệu quả điểm đến. Các công nghệ như phân tích dữ liệu thời gian thực, dự báo nhu cầu du lịch, nhận diện xu hướng giúp cơ quan quản lý đưa ra quyết định kịp thời, điều tiết dòng khách, hạn chế quá tải và bảo vệ tài nguyên du lịch.

AI góp phần tối ưu hóa các vận hành doanh nghiệp du lịch. Từ chatbot chăm sóc khách hàng, hệ thống đặt dịch vụ thông minh đến quản lý vận hành khách sạn đều có thể được tự động hóa và nâng cao hiệu suất bởi AI. Công nghệ này giúp cho giám sát các tác động của môi trường, quản lý về tài nguyên hiệu quả, đồng thời hỗ trợ xây dựng các mô hình du lịch xanh, du lịch có trách nhiệm.

Cần tiếp tục tháo gỡ nhiều điểm nghẽn trong chuyển đổi số, ứng dụng AI

Khẳng định chuyển đổi số và AI không chỉ phục vụ mục tiêu tăng trưởng, mà còn góp phần bảo vệ tài nguyên, tiết kiệm năng lượng, giảm chi phí, giảm phát thải và nâng cao hiệu quả quản lý điểm đến theo hướng bền vững, nhưng những người làm du lịch cũng thừa nhận, quá trình chuyển đổi số của du lịch Việt Nam vẫn còn không ít khó khăn.

“Dữ liệu còn phân tán; khả năng kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu còn hạn chế. Năng lực số giữa các doanh nghiệp chưa đồng đều. Đa số doanh nghiệp du lịch là doanh nghiệp nhỏ và vừa nên nguồn lực đầu tư cho công nghệ còn mỏng. Trong khi đó, nhân lực vừa hiểu du lịch, vừa có năng lực công nghệ, dữ liệu và AI hiện vẫn còn thiếu”, ông Vũ Thế Bình chỉ rõ.

TS Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Viện Kinh tế Du lịch cũng cho rằng, về mặt tổng thể, chuyển đổi số, ứng dụng AI trong du lịch Việt Nam còn nhiều hạn chế và đi sau rất nhiều quốc gia. Chúng ta thiếu hệ sinh thái dữ liệu thống nhất, trong khi đây là cái nền tảng trong chuyển đổi số. Ứng dụng AI còn hạn chế, manh mún, mới chủ yếu trong công tác quảng bá, truyền thông, chưa thực hiện trong công tác quản lý điểm đến, quản trị chính sách, dự báo thị trường. Năng lực số giữa các doanh nghiệp. Các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ đang rất khó tiếp cận công nghệ. Ngành du lịch thiếu cơ chế chính sách đột phá, thiếu chiến lược chuyển đổi số du lịch quốc gia đồng bộ.

Để giải quyết các bất cập trên, theo TS Nguyễn Anh Tuấn, ngành du lịch cần xây dựng hệ sinh thái du lịch số quốc gia, có nền tảng về dữ liệu du lịch mở và kết nối đa bên giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, du khách. AI phải trở thành công nghệ nòng cốt của ngành du lịch trong việc dự báo xu hướng, cá nhân hóa trải nghiệm và đặc biệt là trong công tác quản lý điểm đến. Cần phát triển du lịch thông minh gắn với tăng trưởng xanh, hỗ trợ chuyển đổi số cho doanh nghiệp. Cần tính toán AI nên được ưu tiên triển khai ở khâu nào trước để đạt thuận lợi cho quá trình phát triển?

Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Phạm Văn Thuỷ cũng cho rằng, chuyển đổi số và ứng dụng AI không phải là cái gậy thần để ngay lập tức giải quyết mọi vấn đề khó khăn. Nhưng đó là con đường tất yếu mà du lịch Việt Nam phải đi tắt đón đầu để nâng cao năng lực cạnh tranh trên trường quốc tế. Những người làm du lịch phải làm chủ công nghệ. Về phía Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam cũng sẽ tiếp tục nghiên cứu, đề xuất để hoàn thiện các cơ chế, chính sách nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, địa phương trong quá trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và ứng dụng AI hiệu quả trong thời gian tới.